Παρασκευή, 9 Νοεμβρίου 2012

Το déjà vu του χρυσόψαρου


Ας ξεκινήσουμε λίγο ανορθόδοξα. Έχει δεν έχει 2, 3 βδομάδες που ξαφνικά μου θύμισαν πως έχω κι ένα μπλογκ, παραπονεμένο μάλλον. (Αν ήμουν κανάλι, θα ήμουν τζαστ στην ώρα μου τέτοιον καιρό.) Κι έτσι είπα να βάλω μερικούς χαρακτήρες σε λέξεις, μερικές λέξεις σε προτάσεις, και μερικές προτάσεις σε κείμενο. (Ξέχασες τις παραγράφους!).
Α, ναι, ξέχασα να σας συστήσω: εντός παρενθέσεων, μια δεύτερη φωνή ενός εκνευριστικού σχολιαστή που, με όσα γίνονται τις τελευταίες μέρες, δεν βρήκε τί καλύτερο να κάνει και κρύφτηκε μέσα μου. Θα μου περάσει. (Ευχαριστώ.)

Έχει λίγο καιρό που την βρίσκω, γελάω με την ψυχή μου, με τους καταστροφοσεναριολόγους. Είναι μια άγρια φυλή που έχει ξεπηδήσει από τα βάθη της Χαϊβάνας. (Τροπικό δάσος είναι αυτό, που το κατοικούν μονάχα πάντα. Και ως γνωστό τα πάντα… Οκ, μπορεί να μας διαβάσει και κανένας ανήλικος, ποτέ δεν ξέρεις!) Μεγάλη ιδέα έχεις για το μπλογκ μου! Τέλος πάντων. 

Τώρα, αυτό το «καταστροφοσεναριολόγος» βγαίνει σε ποικιλία μεγεθών και διαβαθμίσεων, από τον περιπτερά της γειτονιάς μέχρι και σε xxx-υπουργό. Η μόνη διαφορά είναι πού θα τον πετύχεις (Μην πάει εκεί το μυαλό σου· πού θα τον δεις, εννοώ!). Από τα δέκα βήματα από την πόρτα στου, μέχρι και πάνω στο γραφείο σου στα πίξελς της οθόνης σου. 

Δεν ξέρω γιατί με εκνευρίζουν τόσο, ίσως λίγο λιγότερο από τους ηλίθιους ξερόλες, αν και δεν απέχουν πολύ. Αυτοί έχουν πλέον αποκτήσει και μάστερ ειδίκευσης στη σεναριολογία της καταστροφής. (Έχει ένα κύρος, όπως και να το κάνουμε.)

Ένας λαός με μνήμη χρυσόψαρου, αντιδρά μόνο με το ένστικτο ακούγοντας σενάρια. Κάθε είδους σενάρια. Οπλίζεται με αιχμηρές άκρες και ορμάει από τον φόβο του σε χαλασμένους ανεμόμυλους, καβάλα στις πετρούλες του ενιδρύου του που κατρακυλάν μαζί του. 

Έπρεπε να σου το έχω ήδη πει. Δεν τα μπορώ τα χρυσόψαρα. Η βλακεία τους κρατάει για 5 δευτερόλεπτα και έπειτα, χωρίς καμμία επίγνωση, την επαναλαμβάνουν. (Κάτι μου θυμίζει αυτό.)

Μόνο ένα πράγμα σώζει τα χρυσόψαρα, το σκηνικό της γυάλας τους. Αν τους αλλάζεις συνέχεια σκηνικό, δεν θα κάνουν τα ίδια λάθη. Δεν θα μπορούν να κάνουν τα ίδια λάθη. Νέες συνθήκες - νέα πάθη. Θα προσπαθήσουν, λες, να καταλάβουν την αλλαγή; Μάταιο. Δεν θυμούνται καν πώς ήταν το προηγούμενο στάτους τους (και δεν εννοώ του φέησμπουκ), ζουν σε ένα συνεχές «τέρμινους ποστ κβεμ» της Οδύσσειάς τους. (Λατινικά με ελληνικούς χαρακτήρες; Ναι.)

Χρυσόψαρο κι εγώ (κι εσύ) δεν θυμάμαι πια τί ήθελα να σου πω και γιατί. Θα το ζήσω και αύριο, μα δεν θα το θυμάμαι. 

Να προσέχεις και, πού και πού, να σηκώνεις εκείνο το πανό που λέει «Αλλαγή νερού». Το έχεις μπροστά σου, για να μη χρειάζεται να θυμάσαι. (Θυμάσαι;)

Παρασκευή, 8 Ιουνίου 2012

Του Έλληνα ο ..τρίκυκλος



Παραδόξως, τώρα τελευταία, έχω αρχίσει να προσπερνάω θέματα στην πλάκα. Έχω ένα συγγενή στενό, πολύ, που κάποτε μου έλεγε: "Κάνε λιγάκι τον μαλάκα για κάποια πράγματα, άσ’ το να πέσει κάτω!". Και πάντα απαντούσα, παραφράζοντας ένα γνωστό τραγούδι: "Δεν είναι ..καλημέρα.". Και πέρασε ο καιρός, και άρχισα να στέλνω στον διάολο καταστάσεις και πρόσωπα που άρχισαν να με κουράζουν. Το έκανα σε τέτοιο σημείο, που μάλλον ο διάολος τώρα τελευταία πρέπει να έχει αρχίσει να μου δίνει ποσοστά. 
Στο θέμα μας. Κοιτούσα αυτές τις μέρες στα κανάλια. Ναι, δεν παίζω τον σοφιστικέ τυπάκο που σου λέει με ύφος μπλαζεδιάρικο "Δεν έχω τηλεόραση εγώ!", έχω, δύο, ζωή νά ‘χουνε, και, ναι, βλέπω. Τί έλεγα; Α, ναι. Έβλεπα, που λες, κάτι πολιτικές συζητήσεις, ένα πάνελ με επαγγελματίες αργόσχολους κυνηγούς καρέκλας, ευέλπιδες μποξέρ, αυτόκλητους μεσσίες, θαυμαστές του Πρίσλεϋ (..ουπς, πάλιωσε αυτό, πρέπει να το αλλάξω) θαυμαστές του Μπίμπερ (..είπαμε, όχι κι έτσι, ιεροσυλία) θαυμαστές του Βοναπάρτη (ναι, σταθερή αξία), και γλύφτ... ε, δημοσιόγραφους (ο τόνος στο ό, έτσι ακούγεται καλύτερα), να συζητούν (έλα τώρα, υπερβολές) επί παντός πολιτικού επιστητού.
Η "φτωχή πλην τίμια Ελλάς", η "πλούσια πλην φτωχή μα τίμια Ελλάς", η "εν δυνάμει πλούσια, μα νυν φτωχή πλην τίμια Ελλάς"... Το "τίμια" παρέμενε στη θέση της και με ανησυχούσε. Ναι, φίλε πολιτευτή, "η γη γυρίζει", αλλά όχι γύρω από σένα. Έχει μια μικρή διαφορά: 149.597.870.691 (σύν - πλην 30) μέτρα. Αυτό το "τίμια" μου καθόταν στον λαιμό. Είπα να αλλάξω κανάλι (οκ, ψέματα. Είπα να πετάξω την τηλεόραση από το μπαλκόνι.), αλλά είπα, άσ’ το να δω πού θα το πάνε. Σε κούρασα, ε; Κι εγώ κουράστηκα. Κατέληξαν, που λες, να μιλάνε για την εθνική ενότητα εν όψει Euro. 
Γιατί σου τα λέω όλα αυτά τώρα, θα μου πεις. Ναι, σου τα λέω, γιατί έχουν ακριβώς την ίδια δομή με τον πολιτικό λόγο των τελευταίων ημερών: Ένας δήθεν νοικοκύρης κι ένας δήθεν μαστροχαλαστής.  Στο χωριό μου έλεγαν πως "αν ένα μπουλούκι δεν τραβάει, άλλαξε ηθοποιούς". Αυτό κάναμε. Αλλάξαμε ηθοποιούς, κάναμε ανασχηματισμό. Και το χειρότερο, φέραμε τους κομπάρσους να παίξουν πρωταγωνιστικό ρόλο. 
Θα μου πεις, και πού ξέρεις αν ο κομπάρσος δεν είναι καλύτερος από τον προηγούμενο πρωταγωνιστή σου; Ναι, έχεις ένα δίκιο, δεν το ξέρεις. Μα λέει τα ίδια λόγια. Ξέρεις ήδη την πλοκή και το σενάριο, όσους αυτοσχεδιασμούς και να κάνει. Το μυστικό είναι λοιπόν στον σεναριογράφο. Μπορείς να τον αλλάξεις; Και μην πέσεις από τα σύννεφα, σεναριογράφος είσαι εσύ. Και δεν θέλω να φύγεις, θέλω να αλλάξεις μέσα σου. Μάθε να δουλεύεις καλά τις λέξεις. Το autocue δεν παίρνει ποτέ πρωτοβουλίες. Επαναλαμβάνει το κείμενο που του δίνεις.
Ξέρω, σου τη δίνουν οι συμβουλές. Άλλωστε, θα μου πεις, ποιός είσαι εσύ ρε φίλε, κι από πού θα μου το παίξεις δάσκαλος; Όχι, καλέ μου, δεν είχα τέτοια πρόθεση, να με συμπαθάς. Απλά έκανα το λάθος να δω τον εαυτό μου μέσα από τα μάτια σου, και το αντίστροφο, το λογικό. 
Ας γράψουμε, λοιπόν, το καινούργιο σενάριο, κι ας τους βάλουμε να παίξουν πρίμα βίστα. Εκεί θα φανεί η αξία του ηθοποιού. 

Υ.Γ. Τώρα, για τους τραμπουκαραίους, τί μου ζητάς, δεν έχω να σου πω κάτι. Μυαλό έχεις! Δεν έχεις;..

Τετάρτη, 18 Απριλίου 2012

Η πολιτική δομή της "κοινωνικής απουσίας".


El Greco: Opening of the Fifth Seal
Είναι χαρακτηριστικό πως κάθε εποχή έχει τη δική της ουσιαστική καινοτομία απέναντι στον άνθρωπο. Κι ας το δούμε καταχρηστικά με τίτλους. Ο 18ος αιώνας προσπάθησε να δώσει σάρκα και οστά στον Ανθρωπισμό. Ο 19ος ζήτησε την κοινωνική δικαιοσύνη στα μέτρα της ανθρώπινης αξίας. Ο 20ος απαίτησε το κράτος πρόνοιας στα μέτρα της ηθικής. Ο 21ος;.. Ο 21ος, προς το παρόν, θέλει ως μόνη αναγνώριση την αξία των αγορών πάνω στη ζυγαριά των ανθρώπινων βραχιόνων. Οι βραχίονες αυτοί παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη φθορά της κοινωνικής αποσάθρωσης σε ολόκληρη την περίοδο της μεταπολεμικής ιστορίας. Ένα κοινωνικοπολιτικό break-down, με την ανθρώπινη υπόσταση σε υλική και ψυχολογική υπερεκταμίευση.
Η ιδιωτική ζωή θυσιάστηκε στην ψευδαίσθηση της ασφάλειας. Η ανθρώπινη αξιοπρέπεια θυσιάστηκε στον βωμό της «επιβίωσης» των αγορών. Και ο πολιτισμός προσαρμόστηκε στην «οικονομική δυνατότητα».
Το αντίδοτο που επινοήθηκε: Σπασμωδικές λαϊκές εξεγέρσεις απέναντι σε τυραννίσκους, οι οποίες κρατούν απασχολημένη την κοινή γνώμη και ενεργή την εκτόνωση των ανανεωτικών απαιτήσεων. Στοχοποιημένα δείγματα δικαιοσύνης, προς εκτόνωση της κοινωνικής αγανάκτησης και του αιτήματος δικαιοσύνης. Κι όμως, τί αλλάζει;
Η πραγματική κατάσταση της πολιτικής αποσύνθεσης φτάνει στα όρια του κραυγαλέου, αλλά κανείς δεν έχει μάτια να δει. Μια πολιτική απελπισία, φωνές εκείνων που δεν ακούν κι εκείνων που δεν ακούγονται· αφορμές που χάνουν τους στόχους. Διασπάσεις. Μονότονες απολογίες χωρίς αντίκρισμα. Εξιλαστήρια θύματα στην τέχνη του αποπροσανατολισμού. Η παράφραση της οικονομίας της «κοινωνικής ενσωμάτωσης» και αποδόμηση του κοινωνικού ιστού.

Λίγες μέρες μετά την προκήρυξη των εκλογών στην Ελλάδα, και κανείς δεν έχει μια καθαρή και σίγουρη εικόνα για το αν αυτό που έρχεται είναι η πραγματική απόπειρα της πολιτικής εκδήλωσης της κοινωνίας, ή αν πρόκειται για μία σκηνοθετημένη από έναν πασίγνωστο «κανέναν» εκτονωτική φάρσα.
Είναι το μόνο απόλυτο δίπολο: Είμαστε μπροστά σε ένα ανάπηρο πολιτικό σώμα, το οποίο παραπαίει ανίκανο να αναλάβει το «ηθικό βάρος» της συμμετοχής του στη δημόσια κοινωνική σφαίρα, ή έχουμε να κάνουμε με την ανανεωτική κίνηση συμμετοχής της κοινωνίας στη διαμόρφωση της πολιτικής (και όχι μόνο) ιστορίας ενός τόπου;

Ο μόνος στόχος που θα μπορούσε να τεθεί, είναι η επιστροφή στο κοινωνικό κράτος μέσα από την επανίδρυσή του στα μέτρα της κοινωνικής ταυτότητας, και όχι στα πλαίσια των ορίων μιας προϋπολογισμένης «εξοικονόμησης» μέσα από «κοινωνικούς ακρωτηριασμούς».
Αλλά το θέμα είναι: Ποιός βλέπει στις μέρες μας τους στόχους;